به گزارش قزویننیوز، نخستین مؤلفه تغییر الگوی اعتراض، جابهجایی کانون اعتراض از کلانشهرها به شهرهای کوچک و حاشیهای است. این انتخاب، تصادفی به نظر نمیرسد. شهرهای کوچک بهدلیل همبستگی اجتماعی بالا، شناخت چهرهبهچهره و حساسیتهای محلی، ظرفیت بیشتری برای بروز تنشهای سریع و عاطفی دارند.
از سوی دیگر، محدودیت امکانات به ویژه عدم حضور رسانههای مؤثر در این مناطق، زمینه را برای بزرگنمایی رویدادهای خرد و تبدیل آنها به بحرانهای نمادین فراهم میکند. در چنین فضایی، یک حادثه محدود میتواند بهسرعت به مسئلهای هویتی یا حتی قومی بازتعریف شود.
همزمان، ضعف مضاعف شهرستانها در دو سطح میدان و رسانه این روند را تشدید میکند. در میدان، نیروهای انتظامی با محدودیت عددی، تجربه کمتر در مدیریت تجمعات پیچیده و تأخیر در دریافت پشتیبانی مواجهاند. در سطح رسانه نیز، نبود تیمهای پاسخگو، تأخیر در اطلاعرسانی رسمی و وابستگی به روایتهای غیررسمی فضای مجازی، موجب میشود بحرانها طولانیتر و پرهزینهتر شوند.
دومین مؤلفه، فعالسازی گسلهای هویتی و قومیتی است. در این الگو، مطالبات اقتصادی یا اجتماعی بهسرعت به روایتهای «ما و آنها» تبدیل میشود. اختلافات محلی یا تاریخی احیا شده و اعتراض از مسیر مطالبهگری عقلانی، به تقابل احساسی و هویتی سوق داده میشود؛ مسیری که کنترل آن دشوارتر و پیامدهایش ماندگارتر است.
سوم، انتقال خشونت از حاشیه به متن است. در این موج، خشونت نه صرفاً واکنشی، بلکه گاه ابزاری برای دیدهشدن و تولید تصویر رسانهای است.
تخریبهای هدفمند، درگیریهای محدود اما پرصدا و تحریک کنشهای پرریسک، بیش از آنکه کارکرد میدانی داشته باشند، دارای کارکرد روانی و رسانهای دارند.
در نهایت، باید اذعان کرد که میدان اصلی این تحولات، نه خیابان بلکه فضای مجازی است. جنگ شناختی و ادراکی، با بزرگنمایی خشونتها، القای فراگیری اعتراض و بازتولید تصاویر احساسی بدون زمینه، واقعیتهای محدود میدانی را به بحرانی فراگیر در ذهن مخاطب تبدیل میکند. در بسیاری موارد، فاصله معناداری میان «آنچه رخ داده» و «آنچه دیده میشود» وجود دارد.
جمعبندی آنکه، آنچه امروز شاهد آن هستیم، ترکیبی از اعتراض اجتماعی، عملیات روانی و مهندسی ادراک است؛ وضعیتی که مواجهه با آن، نیازمند همزمان پاسخ اقتصادی و اجتماعی مؤثر، مدیریت هوشمند امنیتی و حضور فعال رسانهای است. غفلت از هر یک از این اضلاع، میتواند هزینههای بحران را بهمراتب افزایش دهد.
انتهای پیام/ ت
